>

>

RAPORT O STANIE REALIZACJI PRAW REPRODUKCYJNYCH W POLSCE

Artykuły

RAPORT O STANIE REALIZACJI PRAW REPRODUKCYJNYCH W POLSCE

Opublikowano 26-09-2016

22 września 2016 r. międzynarodowa koalicja organizacji pozarządowych wysłała do Komitetu Praw Człowieka ONZ raport o stanie realizacji praw reprodukcyjnych w Polsce. Raport przygotowany przez Federację na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny oraz Center for Reproductive Rights koncentruje się przede wszystkim na zagadnieniu aborcji. Wskazuje, że polskie restrykcje w dostępie do aborcji naruszają art. 2, 3, 7, 17 i 26 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych.

W raporcie poruszone zostały problemy wynikające z nie wykonywania obecnej ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, sposoby ograniczania dostępu do aborcji oraz konsekwencje wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2015 r. ws. klauzuli sumienia. Raport odnosi się także do sytuacji nadużywania przez lekarzy i personel medyczny klauzuli sumienia, nieefektywnych procedur odwoławczych i projektu ustawy wprowadzającej całkowity zakaz aborcji i jej penalizację oraz płynących z niego zagrożeń dla zdrowia i życia kobiet.

Zapoznaj się z Raportem (ang.)

Pod raportem podpisały się:
Fundacja Feminoteka
Fundacja im. Izabeli Jarugi – Nowackiej
KARAT Coalition
Kongres Kobiet
Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego
Obserwatorium Równości Płci Instytutu Spraw Publicznych
Centrum Praw Kobiet
Fundacja Wolontariat Równości
Queer UW
Fundacja Pro Diversity
Fundacja Trans-Fuzja
Fundację na rzecz Równości i Emancypacji STER
Stowarzyszenia Miłość Nie Wyklucza
Fundacja TUS

Opublikowano w:

Podobne artykuły

PRZEŁOMOWE BADANIE INSTYTUTU GUTTMACHERA I WHO WS. NIEPLANOWANYCH CIĄŻ I ABORCJI

Opublikowano 29-04-2022

Amerykański Instytut Guttmachera we współpracy ze Światową Organizacją Zdrowia (WHO)...

M.L. PRZECIWKO POLSCE. NOWA SPRAWA ABORCYJNA W ETPCz

Opublikowano 20-10-2021

Po pseudowyroku TK z 22.10.2020 r. Polki, u których zdiagnozowano...

Za przerwanie własnej ciąży nie grozi odpowiedzialność karna

Art. 4a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny przewiduje dwie sytuacje, w których przerwanie ciąży może zostać legalnie wykonane przez lekarza w ramach systemu ochrony zdrowia:

  1. gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby w ciąży;
  2. gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.


Ponadto, osoba w niechcianej ciąży może przerwać ją za pomocą tabletek lub w zagranicznej klinice, niezależnie od przyczyny.

W żadnym z tych przypadków osoba w ciąży nie podlega odpowiedzialności karnej za własną aborcję.

Zdarza się natomiast, że osoby po aborcji tabletkami dostają wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka. To często stresująca sytuacja, ale warto pamiętać, że nie oznacza ryzyka zarzutów czy więzienia. Postępowania toczą się np. przeciwko polskim sprzedawcom tabletek. W przypadku takiego wezwania, warto zapoznać się z artykułem: https://federa.org.pl/karalnosc-aborcji/.

Co zatem oznacza „kryminalizacja aborcji”?

Kryminalizacja aborcji w Polsce oznacza sankcje karne (na mocy art. 152 Kodeksu karnego) za wykonanie aborcji lub udzielenie pomocy w jej przeprowadzeniu poza przesłankami wskazanymi w przepisach. W szczególności, zgodnie z art. 152 § 2 kodeksu karnego, kto udziela kobiecie ciężarnej pomocy w przerwaniu ciąży z naruszeniem przepisów ustawy lub ją do tego nakłania, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ryzyko odpowiedzialności karnej pojawia się w przypadku np.:

  • przekazania pieniędzy na zakup tabletek do aborcji,
  • zakupu/zamówienia tabletek do aborcji dla innej osoby,
  • przekazania/podania tabletek do aborcji innej osobie.


Osoby dzwoniące do FEDERY często – nie bez powodu – obawiają się, czy ich osoby bliskie są bezpieczne i czy nie grozi im postępowanie karne. Ze względu na obowiązujące przepisy najbezpieczniej jest, gdy wszystkie formalności dotyczące zamawiania leków (wypełnienie formularza, wymiana e-maili czy dokonanie płatności) wykonuje samodzielnie osoba w  ciąży, bez pośredników. W  przypadku współdzielenia konta bankowego z inną osobą (np. osobą partnerską), warto w tytule przelewu podkreślić, kto dokonuje płatności.

Warto pamiętać też, że odpowiedzialność karna nie grozi w przypadku:

  • udzielenia informacji o tym, jak przerwać ciążę, jak przygotować się do aborcji, jak przebiega aborcja, skąd wziąć tabletki aborcyjne,
  • odesłania do organizacji pomocowych,
  • wsparcia psychicznego i towarzyszenia podczas aborcji,
  • przeprowadzenia badania lekarskiego i udzielenia usług medycznych po aborcji. Informacja o aborcji nie stanowi dla personelu medycznego podstawy do zawiadomienia policji czy prokuratury. Niemniej, nie musisz mówić lekarzowi/-rce, że przerwałaś ciążę, nie musisz się też z niczego tłumaczyć. Jeśli chcesz, możesz powiedzieć, że poroniłaś.

Dlaczego konieczna jest dekryminalizacja aborcji?

Kryminalizacja prowadzi do stygmatyzacji, wywołuje lęk i ogranicza dostęp do aborcji. Jest formą przemocy ze względu na płeć. FEDERA od lat apeluje o dekryminalizację jako niezbędny krok do zwiększenia bezpieczeństwa kobiet w Polsce.

Kryminalizacja aborcji uderza szczególnie w osoby, które potrzebują wsparcia – także finansowego – w dostępie do tabletek lub zabiegu. Jeśli nie mają możliwości kontaktu z organizacjami pomocowymi, nie chcąc narażać na ryzyko bliskich, nierzadko ryzykują zdrowiem i życiem.

W systemie ochrony zdrowia kryminalizacja aborcji powoduje tzw. „efekt mrożący”. Prowadzi do odmawiania przez personel medyczny wykonywania legalnych zabiegów przerywania ciąży albo do podejmowania działań zmierzających do ich niewykonania, np. poprzez sztuczne przedłużanie procedur diagnostycznych lub administracyjnych. Jeśli szpital lub personel medyczny odmówi aborcji w Twojej sprawie, zażądaj odnotowania jej wraz z uzasadnieniem na piśmie i skontaktuj się z FEDERĄ.

FEDERA – zawsze po Twojej stronie

Wszystkie niezbędne informacje na temat aborcji i opcji dostępnych w zależności od indywidualnej sytuacji znajdują się tutaj: https://federa.org.pl/aborcja-poradnik/.

Skontaktuj się z nami: