>

>

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FEDERACJI W ROKU 2021

Artykuły

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FEDERACJI W ROKU 2021

Opublikowano 07-02-2022

Rok 2021 upłynął pod znakiem cierpienia kobiet. Orzeczenie „Trybunału Konstytucyjnego” ogłoszone w październiku 2020, zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw 27 stycznia 2021 i tym samym weszło w życie, doprowadzając do niemal całkowitego zakazu aborcji w Polsce. Zamiast radości z planowanego macierzyństwa, kobietom zaczął towarzyszyć strach przed zajściem w ciążę i nieludzkie cierpienie, jeśli okazało się że płód jest obciążony wadami. Taki los zgotowało kobietom ich własne państwo.

W tym tragicznym roku stało się też to, czego Federa obawiała się najbardziej. We wrześniu kobieta w ciąży zmarła z powodu sepsy – Izabela z Pszczyny. Lekarze zwlekali z aborcją, tłumacząc się prawem. Czekali na ustanie tętna płodu. Nie zdążyli. Płód obumarł ale zmarła też Izabela. W całej Polsce odbyły się liczne protesty pod hasłem „Ani jednej więcej”. To była pierwsza ujawniona śmierć kobiety z powodu orzeczenia „Trybunału”. A ile było ich naprawdę? Tego zapewne się nie dowiemy.

Fundamentalistom wciąż było za mało tortur i cierpienia kobiet. Pod obrady Sejmu wszedł projekt obywatelski Stop aborcji 2021 dotyczący całkowitego zakazu przerywania ciąży i zawierający kryminalizację kobiet, które dokonały aborcji. Projekt, który zupełnie pomija jakiekolwiek prawa kobiet jednocześnie proponując im niewyobrażalne cierpienie i strach. Na szczęście został odrzucony. Kolejne inicjatywy, które spotęgowały strach kobiet przed ciążą, to rozporządzenie wprowadzające obowiązek rejestracji ciąży w Systemie Informacji Medycznej. Jego cel to straszenie kobiet i dalsze utrudnianie dostępu do aborcji.

Organizacje i inicjatywy feministyczne nie pozostały bierne w tej trudnej sytuacji. Odbyły się liczne protesty i manifestacje po śmierci Izabeli z Pszczyny. Powstał też Komitet Inicjatywy Obywatelskiej, który opracował projekt liberalizacji prawa aborcyjnego w Polsce. Projekt Legalna aborcja. Bez Kompromisów proponuje prawo na miarę europejską, dopuszczające legalną aborcję do 12. tygodnia ciąży bez podawania powodów. Znosi też kryminalizację aborcji, która powoduje tzw. efekt mrożący dla lekarzy. Zebrano już ponad 100 tysięcy podpisów i projekt zostanie złożony w Sejmie w 8 marca 2022.

Na uwagę zasługuje także fakt, że organizacje i inicjatywy kobiece przejęły niemal w całości edukację i udzielanie informacji Polkom poszukujących dostępu do aborcji. W tym celu Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny przeformułowała swój program działania dostosowując go do bieżących potrzeb kobiet. Stworzyłyśmy bazę szpitali, lekarzy ginekologów i lekarzy psychiatrów, którzy pomagają kobietom w dostępie do legalnej terminacji ciąży z powodu zagrożeń dla ich zdrowia. Stworzyłyśmy Poselską Sieć Ratunkową, dzięki której są możliwe interwencje poselskie w szpitalach odmawiających aborcji z powodu zagrożenia zdrowia i życie kobiet.

Federacja prowadziła także działalność prawniczą w minionym roku. Przed sądami polskimi w imieniu pacjentek prowadzimy trzy postępowania cywilne, kolejne cztery są przygotowywane. W Europejskim Trybunale Praw Człowieka jest obecnie 15 spraw o brak dostępu do aborcji prowadzonych przez prawniczki Federacji.

Co przyniesie rok 2022? Nie wiemy, ale obawiamy się kolejnych przypadków śmierci i utraty zdrowia przez kobiety. Będziemy nadal intensywnie działać na rzecz zmiany ustawy antyaborcyjnej i także pomagać kobietom w dostępie do legalnej aborcji w Polsce.

 width=

Powiązane treści

None found

Opublikowano w:

Podobne artykuły

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FEDERACJI W ROKU 2019

Opublikowano 24-02-2020

Choć w 2019 roku nie doszło do masowych protestów w...

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FUNDACJI W ROKU 2024

Opublikowano 18-02-2025

2024 rok zapisze się w historii FEDERY jako czas intensywnej...

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FUNDACJI W ROKU 2022

Opublikowano 01-03-2023

Miniony rok już zawsze kojarzyć się będzie z początkiem największego...

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FUNDACJI W ROKU 2023

Opublikowano 26-04-2024

W 2023 roku działo się wiele – od codziennej walki...

Za przerwanie własnej ciąży nie grozi odpowiedzialność karna

Art. 4a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny przewiduje dwie sytuacje, w których przerwanie ciąży może zostać legalnie wykonane przez lekarza w ramach systemu ochrony zdrowia:

  1. gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby w ciąży;
  2. gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.


Ponadto, osoba w niechcianej ciąży może przerwać ją za pomocą tabletek lub w zagranicznej klinice, niezależnie od przyczyny.

W żadnym z tych przypadków osoba w ciąży nie podlega odpowiedzialności karnej za własną aborcję.

Zdarza się natomiast, że osoby po aborcji tabletkami dostają wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka. To często stresująca sytuacja, ale warto pamiętać, że nie oznacza ryzyka zarzutów czy więzienia. Postępowania toczą się np. przeciwko polskim sprzedawcom tabletek. W przypadku takiego wezwania, warto zapoznać się z artykułem: https://federa.org.pl/karalnosc-aborcji/.

Co zatem oznacza „kryminalizacja aborcji”?

Kryminalizacja aborcji w Polsce oznacza sankcje karne (na mocy art. 152 Kodeksu karnego) za wykonanie aborcji lub udzielenie pomocy w jej przeprowadzeniu poza przesłankami wskazanymi w przepisach. W szczególności, zgodnie z art. 152 § 2 kodeksu karnego, kto udziela kobiecie ciężarnej pomocy w przerwaniu ciąży z naruszeniem przepisów ustawy lub ją do tego nakłania, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ryzyko odpowiedzialności karnej pojawia się w przypadku np.:

  • przekazania pieniędzy na zakup tabletek do aborcji,
  • zakupu/zamówienia tabletek do aborcji dla innej osoby,
  • przekazania/podania tabletek do aborcji innej osobie.


Osoby dzwoniące do FEDERY często – nie bez powodu – obawiają się, czy ich osoby bliskie są bezpieczne i czy nie grozi im postępowanie karne. Ze względu na obowiązujące przepisy najbezpieczniej jest, gdy wszystkie formalności dotyczące zamawiania leków (wypełnienie formularza, wymiana e-maili czy dokonanie płatności) wykonuje samodzielnie osoba w  ciąży, bez pośredników. W  przypadku współdzielenia konta bankowego z inną osobą (np. osobą partnerską), warto w tytule przelewu podkreślić, kto dokonuje płatności.

Warto pamiętać też, że odpowiedzialność karna nie grozi w przypadku:

  • udzielenia informacji o tym, jak przerwać ciążę, jak przygotować się do aborcji, jak przebiega aborcja, skąd wziąć tabletki aborcyjne,
  • odesłania do organizacji pomocowych,
  • wsparcia psychicznego i towarzyszenia podczas aborcji,
  • przeprowadzenia badania lekarskiego i udzielenia usług medycznych po aborcji. Informacja o aborcji nie stanowi dla personelu medycznego podstawy do zawiadomienia policji czy prokuratury. Niemniej, nie musisz mówić lekarzowi/-rce, że przerwałaś ciążę, nie musisz się też z niczego tłumaczyć. Jeśli chcesz, możesz powiedzieć, że poroniłaś.

Dlaczego konieczna jest dekryminalizacja aborcji?

Kryminalizacja prowadzi do stygmatyzacji, wywołuje lęk i ogranicza dostęp do aborcji. Jest formą przemocy ze względu na płeć. FEDERA od lat apeluje o dekryminalizację jako niezbędny krok do zwiększenia bezpieczeństwa kobiet w Polsce.

Kryminalizacja aborcji uderza szczególnie w osoby, które potrzebują wsparcia – także finansowego – w dostępie do tabletek lub zabiegu. Jeśli nie mają możliwości kontaktu z organizacjami pomocowymi, nie chcąc narażać na ryzyko bliskich, nierzadko ryzykują zdrowiem i życiem.

W systemie ochrony zdrowia kryminalizacja aborcji powoduje tzw. „efekt mrożący”. Prowadzi do odmawiania przez personel medyczny wykonywania legalnych zabiegów przerywania ciąży albo do podejmowania działań zmierzających do ich niewykonania, np. poprzez sztuczne przedłużanie procedur diagnostycznych lub administracyjnych. Jeśli szpital lub personel medyczny odmówi aborcji w Twojej sprawie, zażądaj odnotowania jej wraz z uzasadnieniem na piśmie i skontaktuj się z FEDERĄ.

FEDERA – zawsze po Twojej stronie

Wszystkie niezbędne informacje na temat aborcji i opcji dostępnych w zależności od indywidualnej sytuacji znajdują się tutaj: https://federa.org.pl/aborcja-poradnik/.

Skontaktuj się z nami: