>

>

Irlandia – wiatr zmian?

Artykuły

Irlandia – wiatr zmian?

Opublikowano 30-10-2017

Rekordowa frekwencja na dublińskim Marszu za Wyborem (50 000 osób) pokazała, że w Irlandii rośnie potrzeba liberalizacji prawa antyaborcyjnego. Komisja parlamentarna uznała, że nie należy utrzymywać pełnego brzmienia 8. poprawki do konstytucji. Ta właśnie poprawka wprowadziła niemal całkowity zakaz przerywania ciąży, nadając płodom od poczęcia status obywateli. Szansą na zmianę stanu prawnego jest referendum zapowiedziane na 2018 rok.

Przypomnijmy, że kobiety w Irlandii mogą dokonać aborcję tylko wtedy, gdy istnieje zagrożenie zdrowia i życia lub gdy 3 lekarzy (w tym 2 psychiatrów) orzeknie o dużym ryzyku popełnienia samobójstwa. Kara za nielegalną aborcję jest do 14 lat pozbawienia wolności (nie tylko dla lekarzy, także dla kobiet).

Badania Ipsos MRBI dla The Irish Times wskazują na duże poparcie społeczne dla złagodzenia prawa. 70% domaga się uchylenia 8. poprawki. 57% opowiada się za dopuszczeniem trzech wyjątków od zakazu aborcji, czyli gwałt, nieodwracalne upośledzenie płodu  i zagrożenie dla życia kobiety. Około 25% ankietowanych poparłoby dostęp do legalnej aborcji do 22 tygodnia ciąży bez względu na powód. W nieco nowszym sondażu na zlecenie Amnesty International 60% jest za aborcją na żądanie.

Powstaje coraz więcej materiałów kampanijnych ilustrujących cierpienie kobiet pozbawionych prawa do samostanowienia. Na stronie  Choicebox kobiety w różnorodny, często poetycki sposób, wyjaśniają, czym restrykcyjny zakaz jest dla nich w rzeczywistości.

Wiralowo rozprzestrzeniał się w sieci także klip  “25 Annoying Things About Being Pregnant” stworzony przez Amnesty International jako element kampanii Repeal the Eighth. Bohaterki wyjaśniają w nim, dlaczego dostęp do bezpiecznej I legalnej aborcji jest tak ważny I dlaczego należy I warto o niego walczyć. 

Jednocześnie w Irlandii Północnej doszło do bezprecedensowego procesu. Przed Sądem Najwyższym Zjednoczonego Królestwa różne organizacje prawnoczłowiecze dowodziły, że kryminalizacja aborcji w przypadku gwałtu, kazirodztwa i nieodwracalnych wad płodu jest niezgodna z Europejską Konwencją Praw Człowieka. Wysłuchanie zainicjowała Komisja Praw Człowieka Irlandii Północnej wykazując, że restrykcyjne prawo uderza w szczególnie wrażliwą grupę –  kobiety i dziewczęta – oraz poddaje je nieludzkiemu i poniżającemu traktowaniu. Data ogłoszenia wyroku jest jeszcze nie znana, ale najprawdopodobniej nastąpi to na początku 2018 roku.

Źródła:

 Irish Times

https://www.irishtimes.com/news/politics/poll-shows-strong-desire-to-change-abortion-access-1.3247453

 https://www.theguardian.com/world/2017/oct/23/supreme-court-to-hear-challenge-to-northern-ireland-abortion-law

https://www.bustle.com/p/pregnant-women-in-ireland-discuss-the-devastating-effect-of-the-countrys-abortion-ban-74328

https://www.theguardian.com/world/2017/oct/06/irish-voters-oppose-legalisation-abortion-poll-shows

https://www.irishtimes.com/news/social-affairs/majority-would-support-abortion-on-demand-says-amnesty-poll-1.3275762

Opublikowano w:

Podobne artykuły

ZAPRASZAMY NA WARSZTATY ASERTYWNOŚCI I SAMOOBRONY WENDO (11-12 LIPCA 2026)

Opublikowano 30-06-2026

Zapraszamy na bezpłatne, 12-godzinne warsztaty asertywności i samoobrony dla kobiet...

GRAFIK TELEFONU ZAUFANIA NA BIEŻĄCY MIESIĄC

Opublikowano 02-06-2026

Dyżury Telefonu Zaufania Fundacji FEDERA odbywają się od poniedziałku do...

RAPORT Z DZIAŁALNOŚCI FUNDACJI W ROKU 2025

Opublikowano 30-03-2026

Ostatnich dwanaście miesięcy to czas zawirowań na całym świecie. Jesteśmy...

Za przerwanie własnej ciąży nie grozi odpowiedzialność karna

Art. 4a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny przewiduje dwie sytuacje, w których przerwanie ciąży może zostać legalnie wykonane przez lekarza w ramach systemu ochrony zdrowia:

  1. gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby w ciąży;
  2. gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.


Ponadto, osoba w niechcianej ciąży może przerwać ją za pomocą tabletek lub w zagranicznej klinice, niezależnie od przyczyny.

W żadnym z tych przypadków osoba w ciąży nie podlega odpowiedzialności karnej za własną aborcję.

Zdarza się natomiast, że osoby po aborcji tabletkami dostają wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka. To często stresująca sytuacja, ale warto pamiętać, że nie oznacza ryzyka zarzutów czy więzienia. Postępowania toczą się np. przeciwko polskim sprzedawcom tabletek. W przypadku takiego wezwania, warto zapoznać się z artykułem: https://federa.org.pl/karalnosc-aborcji/.

Co zatem oznacza „kryminalizacja aborcji”?

Kryminalizacja aborcji w Polsce oznacza sankcje karne (na mocy art. 152 Kodeksu karnego) za wykonanie aborcji lub udzielenie pomocy w jej przeprowadzeniu poza przesłankami wskazanymi w przepisach. W szczególności, zgodnie z art. 152 § 2 kodeksu karnego, kto udziela kobiecie ciężarnej pomocy w przerwaniu ciąży z naruszeniem przepisów ustawy lub ją do tego nakłania, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ryzyko odpowiedzialności karnej pojawia się w przypadku np.:

  • przekazania pieniędzy na zakup tabletek do aborcji,
  • zakupu/zamówienia tabletek do aborcji dla innej osoby,
  • przekazania/podania tabletek do aborcji innej osobie.


Osoby dzwoniące do FEDERY często – nie bez powodu – obawiają się, czy ich osoby bliskie są bezpieczne i czy nie grozi im postępowanie karne. Ze względu na obowiązujące przepisy najbezpieczniej jest, gdy wszystkie formalności dotyczące zamawiania leków (wypełnienie formularza, wymiana e-maili czy dokonanie płatności) wykonuje samodzielnie osoba w  ciąży, bez pośredników. W  przypadku współdzielenia konta bankowego z inną osobą (np. osobą partnerską), warto w tytule przelewu podkreślić, kto dokonuje płatności.

Warto pamiętać też, że odpowiedzialność karna nie grozi w przypadku:

  • udzielenia informacji o tym, jak przerwać ciążę, jak przygotować się do aborcji, jak przebiega aborcja, skąd wziąć tabletki aborcyjne,
  • odesłania do organizacji pomocowych,
  • wsparcia psychicznego i towarzyszenia podczas aborcji,
  • przeprowadzenia badania lekarskiego i udzielenia usług medycznych po aborcji. Informacja o aborcji nie stanowi dla personelu medycznego podstawy do zawiadomienia policji czy prokuratury. Niemniej, nie musisz mówić lekarzowi/-rce, że przerwałaś ciążę, nie musisz się też z niczego tłumaczyć. Jeśli chcesz, możesz powiedzieć, że poroniłaś.

Dlaczego konieczna jest dekryminalizacja aborcji?

Kryminalizacja prowadzi do stygmatyzacji, wywołuje lęk i ogranicza dostęp do aborcji. Jest formą przemocy ze względu na płeć. FEDERA od lat apeluje o dekryminalizację jako niezbędny krok do zwiększenia bezpieczeństwa kobiet w Polsce.

Kryminalizacja aborcji uderza szczególnie w osoby, które potrzebują wsparcia – także finansowego – w dostępie do tabletek lub zabiegu. Jeśli nie mają możliwości kontaktu z organizacjami pomocowymi, nie chcąc narażać na ryzyko bliskich, nierzadko ryzykują zdrowiem i życiem.

W systemie ochrony zdrowia kryminalizacja aborcji powoduje tzw. „efekt mrożący”. Prowadzi do odmawiania przez personel medyczny wykonywania legalnych zabiegów przerywania ciąży albo do podejmowania działań zmierzających do ich niewykonania, np. poprzez sztuczne przedłużanie procedur diagnostycznych lub administracyjnych. Jeśli szpital lub personel medyczny odmówi aborcji w Twojej sprawie, zażądaj odnotowania jej wraz z uzasadnieniem na piśmie i skontaktuj się z FEDERĄ.

FEDERA – zawsze po Twojej stronie

Wszystkie niezbędne informacje na temat aborcji i opcji dostępnych w zależności od indywidualnej sytuacji znajdują się tutaj: https://federa.org.pl/aborcja-poradnik/.

Skontaktuj się z nami: