>

>

FEDERA NA 50. SESJI RADY PRAW CZŁOWIEKA ONZ

Artykuły

FEDERA NA 50. SESJI RADY PRAW CZŁOWIEKA ONZ

Opublikowano 20-06-2022

Na czerwcowej sesji Rady Praw Człowieka FEDERA przedstawiła stanowisko w debacie z Grupą Roboczą ONZ ds. przeciwdziałania dyskryminacji wobec kobiet w kontekście dyskusji nad aktywizmem młodych kobiet i problemów z jakimi się borykają. Zwróciłyśmy uwagę, że również w Polsce młode organizacje feministyczne działają w bardzo wrogim otoczeniu, zaś ich aktywizm aborcyjny obarczony jest ryzykiem kryminalizacji.

W swoim stanowisku FEDERA odwołała się do wizyty Grupy Roboczej w Polsce, która miała miejsce w 2018 r., po której władze Polski zostały zobowiązane do zapewnienia dostępu do legalnej aborcji w prawie i praktyce. Jak wiemy, mimo tych zaleceń, w 2020 roku w Polsce wprowadzono prawie całkowity zakaz aborcji. FEDERA podziękowała także Grupie Roboczej za przedstawienie swojej opinii przyjaciółki sądu (amicus curiae) do ETPCZ w sprawach dotyczących aborcji, koordynowanych przez FEDERĘ w ramach akcji Skarga Kobiet.

 

Human Rights Council

50th regular session of the Human Rights Council

16 June 2022

Thank you Mr. President. 

I make this statement on behalf of the Federation for Women and Family Planning from Poland.

We welcome the Working Group’s report and analysis on the importance and restrictions faced by young feminist activists, including those organizing for sexual rights. In Poland too, young feminists organizing for abortion access are facing threats, reprisals and criminalization for their activism.

Following its 2018 visit to Poland, the Working Group recommended Poland to ensure access to legal abortion in law and practice.[1] Despite these recommendations, in 2020 Poland introduced a quasi-total ban on abortion which impacts the lives of women and girls who are forced to look for solutions outside of the legal system.[2]

In this context, we welcome the Working Group’s third-party intervention before the European Court on Human Rights in cases concerning access to abortion in Poland.[3] Each of these cases tell the story of a woman, who could be denied access to basic reproductive rights if the abortion law is not liberalised in the future.

Women and girls fleeing the Ukraine war to Poland are now facing exacerbated barriers and lack of access to urgent SRHR services for gender-based violence, including war related sexual violence.

We call on Poland to ensure access to sexual and reproductive health services for all, without discrimination, and call on Polish MPs next week to vote in favour of the bill liberalising access to abortion.

[1] See https://undocs.org/A/HRC/41/33/Add.2, para. 85(c).

[2] See for instance the joint statement by Special Procedures mandates: “Poland has slammed door shut on legal and safe abortions – UN experts.” 27 October 2020.

[3] Intervention by the Working Group on discrimination against women and girls, the Special Rapporteur on the right to health and the Special Rapporteur on torture in the cases of K.B v. Poland, K.C v. Poland, and A.L.-B. v. Poland, available at https://www.ohchr.org/sites/default/files/2021-11/AC-Poland-10Nov2021.pdf

Powiązane treści

None found

Opublikowano w:

Podobne artykuły

KONFERENCJA FEDERY „JAK WALCZYĆ O PRAWA CZŁOWIEKA NA FORUM MIĘDZYNARODOWYM?”

Opublikowano 19-10-2017

Jak organizacje pozarządowe mogą wzmacniać i monitorować standardy praw człowieka,...

ZMIANY KLIMATU A PRAWA REPRODUKCYJNE. WOKÓŁ COP24

Opublikowano 06-12-2018

Z uwagą śledzimy przebieg konferencji klimatycznej COP24 w Katowicach. Dlaczego?...

RAPORT FEDERACJI DO KOMITETU PRZECIWKO TORTUROM ONZ

Opublikowano 31-01-2022

W styczniu 2022 r. Federacja złożyła raport do Onzetowskiego Komitetu...

KAMPANIA „MOJE ŻYCIE – MOJA DECYZJA”

Opublikowano 19-06-2002

Kampania „Moje życie – moja decyzja” poświęcona była promocji prawa...

Za przerwanie własnej ciąży nie grozi odpowiedzialność karna

Art. 4a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny przewiduje dwie sytuacje, w których przerwanie ciąży może zostać legalnie wykonane przez lekarza w ramach systemu ochrony zdrowia:

  1. gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby w ciąży;
  2. gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.


Ponadto, osoba w niechcianej ciąży może przerwać ją za pomocą tabletek lub w zagranicznej klinice, niezależnie od przyczyny.

W żadnym z tych przypadków osoba w ciąży nie podlega odpowiedzialności karnej za własną aborcję.

Zdarza się natomiast, że osoby po aborcji tabletkami dostają wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka. To często stresująca sytuacja, ale warto pamiętać, że nie oznacza ryzyka zarzutów czy więzienia. Postępowania toczą się np. przeciwko polskim sprzedawcom tabletek. W przypadku takiego wezwania, warto zapoznać się z artykułem: https://federa.org.pl/karalnosc-aborcji/.

Co zatem oznacza „kryminalizacja aborcji”?

Kryminalizacja aborcji w Polsce oznacza sankcje karne (na mocy art. 152 Kodeksu karnego) za wykonanie aborcji lub udzielenie pomocy w jej przeprowadzeniu poza przesłankami wskazanymi w przepisach. W szczególności, zgodnie z art. 152 § 2 kodeksu karnego, kto udziela kobiecie ciężarnej pomocy w przerwaniu ciąży z naruszeniem przepisów ustawy lub ją do tego nakłania, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ryzyko odpowiedzialności karnej pojawia się w przypadku np.:

  • przekazania pieniędzy na zakup tabletek do aborcji,
  • zakupu/zamówienia tabletek do aborcji dla innej osoby,
  • przekazania/podania tabletek do aborcji innej osobie.


Osoby dzwoniące do FEDERY często – nie bez powodu – obawiają się, czy ich osoby bliskie są bezpieczne i czy nie grozi im postępowanie karne. Ze względu na obowiązujące przepisy najbezpieczniej jest, gdy wszystkie formalności dotyczące zamawiania leków (wypełnienie formularza, wymiana e-maili czy dokonanie płatności) wykonuje samodzielnie osoba w  ciąży, bez pośredników. W  przypadku współdzielenia konta bankowego z inną osobą (np. osobą partnerską), warto w tytule przelewu podkreślić, kto dokonuje płatności.

Warto pamiętać też, że odpowiedzialność karna nie grozi w przypadku:

  • udzielenia informacji o tym, jak przerwać ciążę, jak przygotować się do aborcji, jak przebiega aborcja, skąd wziąć tabletki aborcyjne,
  • odesłania do organizacji pomocowych,
  • wsparcia psychicznego i towarzyszenia podczas aborcji,
  • przeprowadzenia badania lekarskiego i udzielenia usług medycznych po aborcji. Informacja o aborcji nie stanowi dla personelu medycznego podstawy do zawiadomienia policji czy prokuratury. Niemniej, nie musisz mówić lekarzowi/-rce, że przerwałaś ciążę, nie musisz się też z niczego tłumaczyć. Jeśli chcesz, możesz powiedzieć, że poroniłaś.

Dlaczego konieczna jest dekryminalizacja aborcji?

Kryminalizacja prowadzi do stygmatyzacji, wywołuje lęk i ogranicza dostęp do aborcji. Jest formą przemocy ze względu na płeć. FEDERA od lat apeluje o dekryminalizację jako niezbędny krok do zwiększenia bezpieczeństwa kobiet w Polsce.

Kryminalizacja aborcji uderza szczególnie w osoby, które potrzebują wsparcia – także finansowego – w dostępie do tabletek lub zabiegu. Jeśli nie mają możliwości kontaktu z organizacjami pomocowymi, nie chcąc narażać na ryzyko bliskich, nierzadko ryzykują zdrowiem i życiem.

W systemie ochrony zdrowia kryminalizacja aborcji powoduje tzw. „efekt mrożący”. Prowadzi do odmawiania przez personel medyczny wykonywania legalnych zabiegów przerywania ciąży albo do podejmowania działań zmierzających do ich niewykonania, np. poprzez sztuczne przedłużanie procedur diagnostycznych lub administracyjnych. Jeśli szpital lub personel medyczny odmówi aborcji w Twojej sprawie, zażądaj odnotowania jej wraz z uzasadnieniem na piśmie i skontaktuj się z FEDERĄ.

FEDERA – zawsze po Twojej stronie

Wszystkie niezbędne informacje na temat aborcji i opcji dostępnych w zależności od indywidualnej sytuacji znajdują się tutaj: https://federa.org.pl/aborcja-poradnik/.

Skontaktuj się z nami: