>

>

NAUKOWO I PRAKTYCZNIE O SPRAWIEDLIWOŚCI REPRODUKCYJNEJ

Artykuły

NAUKOWO I PRAKTYCZNIE O SPRAWIEDLIWOŚCI REPRODUKCYJNEJ

Opublikowano 16-05-2018

Federacja jest partnerką jednej z sesji referatowych konferencji „Kobiece utopie w działaniu. 100 lat praw wyborczych kobiet” (Kraków, 21-22.09.2018). Zapraszamy do zgłaszania do 31.05 abstraktów (do 300 słów) na adres opiekunki sesji: krystyna.dzwonkowska@uni.lodz.pl.

Konferencja skierowana jest do organizatorów i organizatorek konferencji zapraszamy środowisko naukowe, studentki i studentów, doktorantki i doktorantów, instytucje naukowo-badawcze oraz organizacje pozarządowe do zgłaszania propozycji.  Jej inspiracją jest setna rocznica wywalczenia przez kobiety praw wyborczych, która stanowi dobrą okazję do socjologicznego namysłu nad zjawiskami i procesami równościowymi toczącymi się na przestrzeni wieku. Celem konferencji jest refleksja nad miejscem i rolą kobiet w społeczeństwie, ich aspiracjami i dążeniami. Konferencja ma być okazją do podsumowania osiągnięć badaczy i badaczek w zakresie badań nad płcią, a zarazem docenieniem socjologii i innych dyscyplin naukowych refleksyjnie włączających płeć do badań. Mile widziane będą zatem zgłoszenia wychodzące poza stricte socjologiczną perspektywę, wnoszące ujęcie transdyscyplinarne problemu. Szczegółowe informacje: http://www.utopiekobiet.socjologia.uj.edu.pl/call_for_papers

 Sprawiedliwość reprodukcyjna – utopia czy świat możliwy

Jak zauważa Jerzy Szacki, utopia rodzi się wtedy, „gdy w świadomości ludzkiej zjawia się rozdarcie między światem, który jest, a światem, który jest do pomyślenia”. Pożądany sposób „urządzenia’ społeczeństwa pojawia się w umysłach ludzi w sytuacji niedostatku, poczucia niesprawiedliwości, przekonania, że społeczeństwo, a tym samym i życie jednostek powinno i mogłoby wyglądać zupełnie inaczej, gdyby przyjąć inne reguły społeczne.

W latach 90. XX wieku grupa czarnoskórych mieszkanek Stanów Zjednoczonych, uznając, że dotychczasowe działania na rzecz praw kobiet reprezentują interesy białych bogatych Amerykanek z klasy średniej, zaproponowała koncepcję „sprawiedliwości reprodukcyjnej” i podjęła walkę na rzecz praw reprodukcyjnych marginalizowanych kategorii społecznych (m. in. kobiet z mniejszości etnicznych, o niskiej pozycji społecznej, osób transpłciowych). Koncepcja ta, powstała z połączenia idei praw reprodukcyjnych i sprawiedliwości społecznej, postuluje równość i zniesienie podziałów na uprzywilejowanych i upośledzonych w decydowaniu o własnym ciele, prokreacji, życiu rodzinnym. „Sprawiedliwość reprodukcyjna” oznacza prawo i posiadanie odpowiednich warunków do tego, aby móc:  mieć dzieci, nie mieć dzieci, mieć kontrolę nad warunkami porodu i opiekować się posiadanym potomstwem. Obejmuje zatem takie zagadnienia jak: edukacja seksualna, zdrowie reprodukcyjne, możliwości kontroli własnej płodności, prawo do aborcji, prawo do leczenia niepłodności (dostęp do nowoczesnych technologii reprodukcyjnych), ale także opiekę okołoporodową oraz sprawowanie opieki nad dziećmi.

            Przedmiotem obrad proponowanej grupy są zagadnienia związane z urzeczywistnieniem sprawiedliwości reprodukcyjnej jak:

  • Problemy doświadczane przez kobiety i mężczyzn reprezentujących różne kategorie społeczne w realizacji praw reprodukcyjnych i rodzicielskich w różnych warunkach społeczno-historycznych (perspektywa intersekcjonalna);
  • Konsekwencje braku sprawiedliwości reprodukcyjnej dla jednostek, grup społecznych, całego społeczeństwa;
  • Strategie indywidualne i zbiorowe w walce o sprawiedliwość reprodukcyjną;
  • Możliwości osiągnięcia sprawiedliwości reprodukcyjnej w różnych warunkach społeczno-historycznych, przykłady udanych i nieudanych inicjatyw, napotykane przeszkody
    i sposoby radzenia sobie z nimi;
  • Utopijność i realność projektu sprawiedliwości reprodukcyjnej we współczesnych społeczeństwach.

Do zgłaszania referatów zapraszamy przedstawicielki i przedstawicieli różnych dziedzin nauk społecznych, co pozwoli spojrzeć na analizowany problem z perspektywy historycznej i interdyscyplinarnej.

Opublikowano w:

Podobne artykuły

HISTORIA JOANNY Z KRAKOWA I JEJ ABORCJI: INTERWENCJA POLICJI NA WNIOSEK LEKARKI

Opublikowano 19-07-2023

Historia Joanny z Krakowa pokazana w wydaniu „Faktów” TVN z...

KOLEJNA WYGRANA SPRAWA PRZED RZECZNIKIEM PRAW PACJENTA

Opublikowano 05-12-2023

Rzecznik Praw Pacjenta stwierdził naruszenie praw Pacjentki, którą FEDERA otoczyła...

Za przerwanie własnej ciąży nie grozi odpowiedzialność karna

Art. 4a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny przewiduje dwie sytuacje, w których przerwanie ciąży może zostać legalnie wykonane przez lekarza w ramach systemu ochrony zdrowia:

  1. gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby w ciąży;
  2. gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.


Ponadto, osoba w niechcianej ciąży może przerwać ją za pomocą tabletek lub w zagranicznej klinice, niezależnie od przyczyny.

W żadnym z tych przypadków osoba w ciąży nie podlega odpowiedzialności karnej za własną aborcję.

Zdarza się natomiast, że osoby po aborcji tabletkami dostają wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka. To często stresująca sytuacja, ale warto pamiętać, że nie oznacza ryzyka zarzutów czy więzienia. Postępowania toczą się np. przeciwko polskim sprzedawcom tabletek. W przypadku takiego wezwania, warto zapoznać się z artykułem: https://federa.org.pl/karalnosc-aborcji/.

Co zatem oznacza „kryminalizacja aborcji”?

Kryminalizacja aborcji w Polsce oznacza sankcje karne (na mocy art. 152 Kodeksu karnego) za wykonanie aborcji lub udzielenie pomocy w jej przeprowadzeniu poza przesłankami wskazanymi w przepisach. W szczególności, zgodnie z art. 152 § 2 kodeksu karnego, kto udziela kobiecie ciężarnej pomocy w przerwaniu ciąży z naruszeniem przepisów ustawy lub ją do tego nakłania, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ryzyko odpowiedzialności karnej pojawia się w przypadku np.:

  • przekazania pieniędzy na zakup tabletek do aborcji,
  • zakupu/zamówienia tabletek do aborcji dla innej osoby,
  • przekazania/podania tabletek do aborcji innej osobie.


Osoby dzwoniące do FEDERY często – nie bez powodu – obawiają się, czy ich osoby bliskie są bezpieczne i czy nie grozi im postępowanie karne. Ze względu na obowiązujące przepisy najbezpieczniej jest, gdy wszystkie formalności dotyczące zamawiania leków (wypełnienie formularza, wymiana e-maili czy dokonanie płatności) wykonuje samodzielnie osoba w  ciąży, bez pośredników. W  przypadku współdzielenia konta bankowego z inną osobą (np. osobą partnerską), warto w tytule przelewu podkreślić, kto dokonuje płatności.

Warto pamiętać też, że odpowiedzialność karna nie grozi w przypadku:

  • udzielenia informacji o tym, jak przerwać ciążę, jak przygotować się do aborcji, jak przebiega aborcja, skąd wziąć tabletki aborcyjne,
  • odesłania do organizacji pomocowych,
  • wsparcia psychicznego i towarzyszenia podczas aborcji,
  • przeprowadzenia badania lekarskiego i udzielenia usług medycznych po aborcji. Informacja o aborcji nie stanowi dla personelu medycznego podstawy do zawiadomienia policji czy prokuratury. Niemniej, nie musisz mówić lekarzowi/-rce, że przerwałaś ciążę, nie musisz się też z niczego tłumaczyć. Jeśli chcesz, możesz powiedzieć, że poroniłaś.

Dlaczego konieczna jest dekryminalizacja aborcji?

Kryminalizacja prowadzi do stygmatyzacji, wywołuje lęk i ogranicza dostęp do aborcji. Jest formą przemocy ze względu na płeć. FEDERA od lat apeluje o dekryminalizację jako niezbędny krok do zwiększenia bezpieczeństwa kobiet w Polsce.

Kryminalizacja aborcji uderza szczególnie w osoby, które potrzebują wsparcia – także finansowego – w dostępie do tabletek lub zabiegu. Jeśli nie mają możliwości kontaktu z organizacjami pomocowymi, nie chcąc narażać na ryzyko bliskich, nierzadko ryzykują zdrowiem i życiem.

W systemie ochrony zdrowia kryminalizacja aborcji powoduje tzw. „efekt mrożący”. Prowadzi do odmawiania przez personel medyczny wykonywania legalnych zabiegów przerywania ciąży albo do podejmowania działań zmierzających do ich niewykonania, np. poprzez sztuczne przedłużanie procedur diagnostycznych lub administracyjnych. Jeśli szpital lub personel medyczny odmówi aborcji w Twojej sprawie, zażądaj odnotowania jej wraz z uzasadnieniem na piśmie i skontaktuj się z FEDERĄ.

FEDERA – zawsze po Twojej stronie

Wszystkie niezbędne informacje na temat aborcji i opcji dostępnych w zależności od indywidualnej sytuacji znajdują się tutaj: https://federa.org.pl/aborcja-poradnik/.

Skontaktuj się z nami: