Strona główna

>

Artykuły

>

SKĄD WZIĄĆ TABLETKĘ „DZIEŃ PO” (ANTYKONCEPCJĘ AWARYJNĄ)?

Artykuły

SKĄD WZIĄĆ TABLETKĘ „DZIEŃ PO” (ANTYKONCEPCJĘ AWARYJNĄ)?

Opublikowano 31-01-2024

Spis treści

CO TO JEST I JAK DZIAŁA ANTYKONCEPCJA AWARYJNA?

Antykoncepcja awaryjna to środek, który zapobiega niechcianej ciąży po niezabezpieczonym stosunku. Na rynku dostępne są dwa rodzaje tabletek “dzień po”, zawierających różne substancje aktywne – octan uliprystalu (ellaOne) lub lewonorgestrel (Escapelle, Livopill). Poniżej przedstawiamy krótkie zestawienie pigułek dostępnych w Polsce: 

NAZWA LEKUellaOne Escapelle, Livopill
SUBSTANCJA CZYNNA octan uliprystalu lewonorgestrel 
CZAS DZIAŁANIA działa do 120 godzin (5 dni) 
po niezabezpieczonym stosunku  		działa do 72 godzin (3 dni) po niezabezpieczonym stosunku 
SPOSÓB DZIAŁANIA  opóźnia owulację,  może wpływać na budowę endometrium  opóźnia owulację, zagęszcza śluz szyjkowy, może wpływać na budowę endometrium  
WPŁYW NA STAŁĄ ANTYKONCEPCJĘ  może tymczasowo zmniejszyć skuteczność stosowanych regularnie środków antykoncepcyjnych np. tabletek, krążków czy plastrów  nie zmniejsza skuteczności stosowanych regularnie  środków antykoncepcyjnych np. tabletek, krążków czy plastrów
KARMIENIE PIERSIĄ nie należy karmić piersią przez jeden tydzień od zastosowania leku najlepiej przyjąć tabletkę  bezpośrednio po karmieniu i unikać karmienia piersią przez co najmniej 8 godzin po zażyciu tabletki 
KOSZT  koszt ok. 90-120 złotych  koszt ok 35-60 złotych 

Powyższa tabela ma charakter jedynie informacyjny. W celu uzyskania pełnych informacji na temat konkretnej tabletki, odsyłamy do ulotki dołączonej do opakowania lub charakterystyki produktu leczniczego danego środka. 

Pamiętaj, im szybciej przyjmiesz tabletkę, tym wyższa będzie jej skuteczność antykoncepcyjna! 

Biorąc pod uwagę, że nie ma możliwości przewidzenia dokładnego czasu owulacji, tabletka powinna zostać przyjęta niezwłocznie po odbyciu stosunku płciowego bez zabezpieczenia (najlepiej w ciągu pierwszych 12-24 godzin).  

Dodatkowe fakty na temat antykoncepcji awaryjnej: 

  • Antykoncepcja awaryjna nie działa poronnie i nie uszkadza istniejącej już ciąży. 
  • Antykoncepcja awaryjna nie wpływa na przyszłą płodność. 
  • Antykoncepcja awaryjna nie zapobiega zapłodnieniu na przyszłość.  
  • Antykoncepcja awaryjna nie chroni przed zakażeniem infekcjami przenoszonymi drogą płciową. 
  • Antykoncepcja awaryjna nie powinna zastępować regularnych metod antykoncepcji np. tabletek antykoncepcyjnych, plastrów, krążków.  

Więcej informacji tabletce “dzień po” znajdziesz w naszej broszurze “Plan B w pigułce, czyli o antykoncepcji awaryjnej” oraz na portalu medyk.online. 

KIEDY WARTO ZASTOSOWAĆ ANTYKONCEPCJĘ AWARYJNĄ?

  • gdy nie zastosowano żadnej metody antykoncepcji, 
  • doszło do zgwałcenia bez zabezpieczenia, 
  • prezerwatywa pękła lub zsunęła się z członka w trakcie stosunku,
  • prezerwatywa była na członku tylko przez połowę stosunku, 
  • doszło do wytrysku w pochwie bez prezerwatywy, 
  • świeża sperma dostała się w okolice wejścia do pochwy, 
  • stale stosowana antykoncepcja została przyjęta niezgodnie z zaleceniami, 
  • istnieje ryzyko istotnej interakcji między stosowanymi środkami antykoncepcyjnymi a innymi lekami lub ziołami (skuteczność antykoncepcyjna mogła zostać obniżona).

JAK ZDOBYĆ TABLETKĘ?

  • Zakup tabletki w aptece po okazaniu recepty od lekarza/lekarki.
    Receptę może wystawić lekarz/lekarka każdej specjalności, w tym POZ czy z nocnej/świątecznej opieki. Więcej na temat wystawiania recept tutaj.
    –> w darmowym wystawianiu recept pośredniczy Fundacja Jeszcze;
    –> darmowe recepty wystawia dr n. med. Sławomir Wiśniewski;
    –> recepty za 10 zł wystawia dr n. med. Jarosław Górnicki (od 15 roku życia);
    –> szybkie recepty z 50% zniżką wystawia Klinika Dla Kobiet dr Sylwia Jankowska. Aby otrzymać receptę wypełnij formularz online i wpisz kod promocyjny FEDERA. Serwis czynny 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu, 365 dni w roku;
    –> płatne recepty wystawiają przychodnie telemedyczne i tzw. receptomaty;
    –> recepty bez obawy o klauzulę sumienia możesz zdobyć w “gabinetach bez klauzuli sumienia” w Warszawie, Poznaniu i Łodzi.
  • Zakup tabletki w aptece po uzyskaniu recepty od farmaceuty/farmaceutki.
    Receptę może Ci również wystawić farmaceuta/farmaceutka w ramach programu pilotażowego, który trwa do 30 czerwca 2026 r. Wystarczy, że zgłosisz się do apteki, która podpisała umowę z NFZ. Sprawdź, która apteka w Twojej okolicy realizuje program. Jeśli zgłosisz się do apteki i poprosisz o antykoncepcję awaryjną:
    zostaniesz przyjęta w osobnym pomieszczeniu;
    odbędziesz rozmowę z farmaceutą/farmaceutką – zostanie przeprowadzony wywiad, aby ustalić, czy wydanie leku jest uzasadnione i bezpieczne. Wspólnie omówicie też zasady przyjęcia tabletki. Jeśli masz jakieś pytania, to odpowiedni moment, aby je zadać;
    jeśli po przeprowadzonym wywiadzie farmaceuta/farmaceutka uzna wydanie leku za uzasadnione i bezpieczne, otrzymasz receptę wystawioną przez farmaceutę/farmaceutkę i będziesz mogła wykupić lek.
  • Kontakt z kolektywem “Dzień Po” pod adresem dzienpo@riseup.net. 

“Dzień Po” jest kolektywem, który powstał w 2017 roku w odpowiedzi na wycofanie antykoncepcji awaryjnej z ogólnodostępnej sprzedaży. Korzystając z międzynarodowych sieci wsparcia, kobiecej solidarności i tego, że w pozostałych krajach w Europie można nadal kupić ellaOne bez recepty, kolektyw ułatwia dostęp do antykoncepcji awaryjnej wszystkim osobom, które jej potrzebują.

CO JEŚLI LEKARZ/LEKARKA ODMAWIA WYSTAWIENIA RECEPTY?1

Klauzula sumienia nie ma zastosowania do wystawiania recept, więc lekarz nie może się na nią powołać.  

  • upewnij się, że uzasadnienie odmowy wpisano do dokumentacji medycznej, 
  • poproś o wydanie odmowy na piśmie, 
  • powiadom przełożonego i zażądaj interwencji, 
  • złóż skargę do wojewódzkiego oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia, jeśli wizyta odbyła się w placówce mającej kontrakt z NFZ 
    (możesz wpisać nasz adres kontakt@federa.org.pl do ukrytej wiadomości – zanonimizowane skargi wykorzystamy w korespondencji z Ministrem Zdrowia, NFZ i konsultantami ds. ginekologii i położnictwa) 
  • możesz wnioskować do Rzecznika Praw Pacjenta o wszczęcie postępowania wyjaśniającego. 

GOTOWE WZORY SKARG: 

  • wzór skargi na poradnię publiczną np. ginekologiczną – TUTAJ 
  • wzór skargi na placówkę POZ i nocną opiekę – TUTAJ

1Nie dotyczy odmów wynikających ze stwierdzenia realnych przeciwwskazań do stosowania antykoncepcji awaryjnej, czyli nadwrażliwości na substancję czynną/pomocniczą lub przy ciężkich zaburzeniach czynności wątroby.

CO JEŚLI W APTECE ODMAWIAJĄ SPRZEDAŻY?

Farmaceuta lub farmaceutka nie ma prawa odmówić sprzedaży środków antykoncepcyjnych ze względu na klauzulę sumienia!

Zachęcamy do złożenia skargi w tej sprawie do konkretnego Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego – znajdź WIF w Twoim województwie 

  • wzór skargi do  Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego – TUTAJ

Przypominamy, że zgodnie z art. 95 ust. 3 ustawy – Prawo farmaceutyczne apteki mają obowiązek sprowadzić produkt leczniczy, którego nie mają w swoim asortymencie, a klient/klientka zgłosi na nie zapotrzebowanie.

Przycisk

Opublikowano w:

Tagi:

Podobne artykuły

STANOWISKO WS. WYPISYWANIA RECEPT NA ANTYKONCEPCJĘ AWARYJNĄ

Opublikowano 29-07-2019

Nasz post o wypisywaniu recept na antykoncepcję awaryjną wzbudził wielkie...

Czytaj dalej

ZAŁOŻENIE WKŁADKI ANTYKONCEPCYJNEJ NA NFZ (+ OGÓLNOPOLSKA BAZA PLACÓWEK)

Opublikowano 01-10-2025

CO TO JEST WEWNĄTRZMACICZNA WKŁADKA ANTYKONCEPCYJNA I CZY JEST PŁATNA?...

Czytaj dalej

„ANTYKONCEPCJA W PIGUŁCE”

Opublikowano 13-02-2023

Antykoncepcja to zbiór metod i środków mających zapobiec ciąży. W...

Czytaj dalej

ABC RECEPT ELEKTRONICZNYCH I PAPIEROWYCH

Opublikowano 01-04-2020

Podział na e-recepty i recepty papierowe: e-Recepty Na recepcie w...

Czytaj dalej

Za przerwanie własnej ciąży nie grozi odpowiedzialność karna

Art. 4a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny przewiduje dwie sytuacje, w których przerwanie ciąży może zostać legalnie wykonane przez lekarza w ramach systemu ochrony zdrowia:

  1. gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby w ciąży;
  2. gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego.


Ponadto, osoba w niechcianej ciąży może przerwać ją za pomocą tabletek lub w zagranicznej klinice, niezależnie od przyczyny.

W żadnym z tych przypadków osoba w ciąży nie podlega odpowiedzialności karnej za własną aborcję.

Zdarza się natomiast, że osoby po aborcji tabletkami dostają wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka. To często stresująca sytuacja, ale warto pamiętać, że nie oznacza ryzyka zarzutów czy więzienia. Postępowania toczą się np. przeciwko polskim sprzedawcom tabletek. W przypadku takiego wezwania, warto zapoznać się z artykułem: https://federa.org.pl/karalnosc-aborcji/.

Co zatem oznacza „kryminalizacja aborcji”?

Kryminalizacja aborcji w Polsce oznacza sankcje karne (na mocy art. 152 Kodeksu karnego) za wykonanie aborcji lub udzielenie pomocy w jej przeprowadzeniu poza przesłankami wskazanymi w przepisach. W szczególności, zgodnie z art. 152 § 2 kodeksu karnego, kto udziela kobiecie ciężarnej pomocy w przerwaniu ciąży z naruszeniem przepisów ustawy lub ją do tego nakłania, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

Ryzyko odpowiedzialności karnej pojawia się w przypadku np.:

  • przekazania pieniędzy na zakup tabletek do aborcji,
  • zakupu/zamówienia tabletek do aborcji dla innej osoby,
  • przekazania/podania tabletek do aborcji innej osobie.


Osoby dzwoniące do FEDERY często – nie bez powodu – obawiają się, czy ich osoby bliskie są bezpieczne i czy nie grozi im postępowanie karne. Ze względu na obowiązujące przepisy najbezpieczniej jest, gdy wszystkie formalności dotyczące zamawiania leków (wypełnienie formularza, wymiana e-maili czy dokonanie płatności) wykonuje samodzielnie osoba w  ciąży, bez pośredników. W  przypadku współdzielenia konta bankowego z inną osobą (np. osobą partnerską), warto w tytule przelewu podkreślić, kto dokonuje płatności.

Warto pamiętać też, że odpowiedzialność karna nie grozi w przypadku:

  • udzielenia informacji o tym, jak przerwać ciążę, jak przygotować się do aborcji, jak przebiega aborcja, skąd wziąć tabletki aborcyjne,
  • odesłania do organizacji pomocowych,
  • wsparcia psychicznego i towarzyszenia podczas aborcji,
  • przeprowadzenia badania lekarskiego i udzielenia usług medycznych po aborcji. Informacja o aborcji nie stanowi dla personelu medycznego podstawy do zawiadomienia policji czy prokuratury. Niemniej, nie musisz mówić lekarzowi/-rce, że przerwałaś ciążę, nie musisz się też z niczego tłumaczyć. Jeśli chcesz, możesz powiedzieć, że poroniłaś.

Dlaczego konieczna jest dekryminalizacja aborcji?

Kryminalizacja prowadzi do stygmatyzacji, wywołuje lęk i ogranicza dostęp do aborcji. Jest formą przemocy ze względu na płeć. FEDERA od lat apeluje o dekryminalizację jako niezbędny krok do zwiększenia bezpieczeństwa kobiet w Polsce.

Kryminalizacja aborcji uderza szczególnie w osoby, które potrzebują wsparcia – także finansowego – w dostępie do tabletek lub zabiegu. Jeśli nie mają możliwości kontaktu z organizacjami pomocowymi, nie chcąc narażać na ryzyko bliskich, nierzadko ryzykują zdrowiem i życiem.

W systemie ochrony zdrowia kryminalizacja aborcji powoduje tzw. „efekt mrożący”. Prowadzi do odmawiania przez personel medyczny wykonywania legalnych zabiegów przerywania ciąży albo do podejmowania działań zmierzających do ich niewykonania, np. poprzez sztuczne przedłużanie procedur diagnostycznych lub administracyjnych. Jeśli szpital lub personel medyczny odmówi aborcji w Twojej sprawie, zażądaj odnotowania jej wraz z uzasadnieniem na piśmie i skontaktuj się z FEDERĄ.

FEDERA – zawsze po Twojej stronie

Wszystkie niezbędne informacje na temat aborcji i opcji dostępnych w zależności od indywidualnej sytuacji znajdują się tutaj: https://federa.org.pl/aborcja-poradnik/.

Skontaktuj się z nami: